Аҕыйах ахсааннах хоту норуоттар ассамблеялара тэриллиэ

Кэмитиэт үлэтигэр вице-спикер Анатолий Добрянцев, Ил Түмэн Бэрэссэдээтэлин солбуйааччы Виктор Губарев, Хоту сир аҕыйах ахсааннаах төрүт норуоттарын бырааптарын боломуочуйалааҕа Константин Роббек, Саха өрөспүүбүлүкэтин прокурорун ыстаарсай көмө­лөһөөччүтэ Егор Неустроев, норуот дьокутааттара, аҕыйах ахсааннаах норуоттар ассоциацияларын бэрэстэбиитэллэрэ кыттыыны ыллылар.Мунньаҕы иилээн-саҕалаан бэрэссэдээтэл Елена Голомарёва ыытта.
Парламеҥҥа 3 боппуруоһу көрдүлэр.

Мунньах кыттыылаахтара бастатан туран, «Саха өрөспүүбүлүкэтигэр Хоту сир аҕыйах ахсааннаах төрүт норуоттарын бырааптарын боломуочуйалааҕын туһунан» региональнай сокуоҥҥа уларытыы киллэрии туһунан боппуроуһу көрдүлэр. «Боломуочуйалаахха  уопсастыбаннай көмөлөһөөччүлэри таһынан бэйэ баҕатынан үлэлиэн-хамсыан баҕалаах дьону муниципалитеттартан эмиэ ыллахха, олохтоохтор кыһалҕаларын быһаарарга, күүс-көмө буолара, үлэ көдьүүстээхтик барарыгар олус табыгастааҕа саарбахтаммат”, – диэн сис кэмитиэт бэрэссэдээтэлэ Елена Голомарева бэлиэтээтэ.

Санатар буоллахха

Ил Түмэн иһинэн Хоту сир аҕыйах ахсааннаах төрүт норуоттарын бэрэстэбиитэллээх уорганнарын дьокутааттарын Ассамблеятын тэрийэр туһунан боппуруоһу Елена Голомарева Саха өрөспүүбүлүкэтин Хоту сир аҕыйах ахсааннаах төрүт норуоттарын VII сийиэһигэр көтөхпүтэ. Бырайыагы Ил Түмэн спикерэ Александр Жирков өйөөбүтэ. Маннык уопсастыбаннай уорган Ханты-Мансийскай Автономнай уокурукка таһаарыылаахтык үлэлиир.

Иккис суолталаах боп­пуруоһунан Ил Түмэн иһинэн Хоту сир аҕыйах ахсааннаах төрүт норуоттарын бэрэстэбиитэллээх уорганнарын дьокутааттарын ассамблеятын тэрийии туһунан буолла. Елена Христофоровна этэринэн, Ассамблея Хоту норуоттар, бүтүн Арктика даҕаны кыһалҕаларын быһаарарга былаас бары таһымын түмэр улахан оруоллаах: «Бу бырайыак нэһилиэк, улуус итиэннэ сокуону оҥорор былааһы түмэ тардар сыаллаах. Ассамблея бэрэстэбиитэллэрэ – олохтоох дьон. Кинилэр кимнээ5эр да ордук Саха сирин уһук хоту, Арктика оройуоннарын олоҕун-дьаһаҕын үчүгэйдик билэллэр. Онон кыһалҕалаах боппуоруостарга сөптөөх быһаарыыны ылыахтара диэн эрэнэбин”.

«Бу олус үчүгэй этии. Арктика оройуоннарыгар элбэхтэ сылдьыбыт буолан, аналлаах тэрилтэлэр бары үчүгэйдик үлэлииллэр диир кыаҕым суох. Онон дьокутааттар үлэлэрин, баҕаларын холбоотоххо, чахчы хамсааһын тахсыа, баар кыһалҕалары быһаарыы тэтимэ түргэтиэ», — диэн вице-спикер Анатолий Добрянцев эттэ.

Кэмитиэт чилиэннэрэ бу бырайыагы салгыы сайыннарар былааннаахтар.

Маны таһынан, мунньах кыттыылаахтара Чукотскай автономнай уокурук бэрэстэбиитэлэ, Бэдэрээссийэ Сэбиэтин социальнай бэлиитикэтин кэмитиэтин чилиэнэ Анна Отке бэдэрээлинэй сокуоннарга аҕыйах ахсааннаах төрүт норуоттар диэн өйдөбүлү эбии киллэрэргэ диэн этиитин өйөөтүлэр.

Мунньах түмүгэр Хоту сир аҕыйах ахсааннаах төрүт норуоттарын боппуруостарыгар уонна Арктика дьыалаларыгар Ил Түмэн сис кэмитиэтин бэрэссэдээтэлэ Елена Голомарёва бэс ыйыгар буолуохтаах тэрээһиннэргэ болҕомто уурарга эттэ. Ассоциациялар бэрэстэбиитэллэрин бу тэрээһиннэргэ хото кытталарыгар ыҥырда.

Ол курдук, бэс ыйын 4 кү­нүгэр «Хоту сир аҕыйах ахсааннаах төрүт норуоттарын түөлбэлээн олорор, үгэс курдук хаһаайыстыбаннай үлэни ыытар сирдэригэр климат уларыйыытын сабыдыала» диэн тиэмэҕэ Парламент истиитэ итиэннэ бэс ыйын 6 күнүгэр көһө сылдьар оскуолалар, Арктика, Хоту улуустан сылдьар оҕолор сынньалаҥнарын уонна доруобуйаларын көннөрүнэллэрин тэрийии туһунан Хоту сир аҕыйах ахсааннаах төрүт норуоттарын боппуруостарыгар уонна Арктика дьыалаларыгар Ил Түмэн сис кэмитиэтин ыҥырыылаах мунньаҕа буолар.

Бэлиэтээн эттэххэ, Сахабыт сирин төрүт омуктара күөмчүлэммэккэ, өбүгэ саҕаттан илдьэ кэлбит үгэстэрин чөл тутар, төрөөбүт ыырдарыгар көҥүл сылдьар, бултуур-алтыыр бырааптаах буолуохтаахтар. Бу боппуруоһу Ил Түмэн туһааннаах кэмитиэтэ куруук сытыытык туруорсар. Биллэн турар, баар кыһалҕалары барытын саба бүрүйэн быһаарар кыах суох. Ол гынан баран атын регионнарга олорор аҕыйах ахсааннаах төрүт норуоттарга, биһиэхэ курдук күүстээх болҕомто ууруллубат.