249
22 февраля 2019 в 12:03
Президент хонтуруолугар — экологияҕа куттал суох буолуута
РФ Президенэ Владимир Путин олунньу 20 к. Федеральнай Мунньахха бэйэтин анал этиитигэр экологияҕа куттал суох буолуутун боппуруостарыгар ирдэбиллэр үрдүк буолуохтаахтар диэн иһитиннэрбитин Ил Түмэн сир сыһыаннаһыыларыгар, айылҕа ресурсаларыгар уонна экологияҕа сис кэмитиэтин бэрэссэдээтэлэ Владимир Прокопьев бэлиэтээтэ.
«Өрөспүүбүлүкэбитигэр экология боппуруостарыгар мэлдьи ураты болҕомто ууруллар, ол эрэн Бүлүү өрүһү киртитиини кытта сибээстээх кэнники түбэлтэлэр билигин үлэлиир сокуоннарынан сүрүннэммэт түгэннэри көрдөрдүлэр», — диэтэ норуот депутата.
Владимир Прокопьев салгыы айылҕаны харыстыыр сокуоннарга киирбит уларытыылар оҥорон таһаарыыга уонна бырамыысыланнаска бастыҥ аныгы технологиялары туһаныыга туһуланалларын, бөҕү харайыыга реформа киллэриллэрин, ураты харыстанар айылҕа сирэ-уота үөскэтиллэрин бэлиэтээтэ.
Кини ааҕарынан, салгыны киртитэр тобохтору квоталааһын туһунан сокуону ылынарга президент биэрбит сорудаҕа тулалыыр эйгэ тупсуутугар, олох хаачыстыбатын үрдэтиигэ уонна нэһилиэнньэ доруобуйатыгар үтүө сабыдыалланыаҕа.
Владимир Прокопьев климат сылыйыытыгар уонна ирбэт тоҥ туругар тобохтору салгыҥҥа быраҕыы оруолун санатта.
«Оттон бөҕү харайыы реформатын олоххо киллэриини таарыйдахха, Саха сиригэр үлэ кэмигэр саҕаланна итиэннэ ол хайдах барарын биһиги кэтиэхпит. Туох түмүк баарын туһунан этэр эрдэ, балаһыанньа хонтуруолга сылдьар», — диэтэ Ил Түмэн депутата.
Кини экология эйгэтигэр бастыҥ технологиялары туһаныыга наука сүрүн оруоллааҕын бэлиэтээтэ. «Биһиги научнай тэрилтэлэрбитигэр олус эрэнэбит. Чугастааҕы кэмҥэ Бүлүү эргин кэлим научнай чинчийиилэр бырагыраамаларынан үлэ саҕаланыаҕа», — диэтэ.
Сис кэмитиэт бэрэссэдээтэлэ итини сэргэ Аллайыаха оройуонун сиригэр-уотугар “Кыталык” национальнай паарка тэриллэрин, ол иэнинэн саамай улахан — 1,8 мөл. гектар кэриҥэ буолуоҕун кэпсээтэ. Ити туһунан анал этиитигэр Владимир Путин иһитиннэрдэ.
«Билигин Саха сиригэр ураты харыстанар сир-уот өрөспүүбүлүкэ сирин 37 бырыһыаныттан ордугун ылар. Ол эрээри үгүс айылҕа харыстанар сирдэрэ, ордук олохтоох суолталаахтар, сиргэ докумуоннарын оҥорууну түмүктүү иликтэр. Ити кинилэри сир эргииригэр тардыы кутталын үөскэтэр. Биһиги кэмитиэппит докумуоннары оҥоруу боппуруоһун биирдэ эрэ көтөхпөтөҕө. 2019 сыл муус устарыгар айылҕа ураты харыстанар сирин-уотун сайыннарыы боппуруостарыгар “төгүрүк остуолу” ыытар былааннаахпыт, ол чэрчитинэн бары итинник сирдэргэ наадалаах докумуоннары ревизиялааһыҥҥа хонтуруоллуур тэрээһиннэр ыытыллыахтара», — диэтэ Владимир Прокопьев.
Кини дойду президенэ экологияҕа куттал суох буолуутун боппуруостарыгар, бастатан туран, үтүө туруктаах тулалыыр эйгэҕэ нэһилиэнньэ бырааптарын тутуһууга ураты болҕомтону уурарын бэлиэтээтэ.
«Анал этиигэ иһиллибит этиилэр экология эйгэтигэр кэккэ кыһалҕалары быһаарар кыаҕы биэриэхтэрэ. Онон салайтаран, биһиги бастыҥтан бастыҥ экологическай технологияларга, айылҕаны харыстыыр кытаанах стандартарга кэмигэр көһүүнү, айылҕаны харыстыыр сокуоннары тутуһууну хааччыйыах уонна дойду чөл айылҕатын кэнэҕэски көлүөнэҕэ харыстаан хаалларыах тустаахпыт», — диэтэ Саха сирин норуотун депутата.
