818

19 мая 2017 в 17:23

Эмп Интернет нөҥүө ананыаҕа

РФ Доруобуйа харыстабылыгар министиэристибэтэ доруобуйа харыстабы­лыгар иһитиннэрэр технологиялары туһаныы саҥа ньыматын туһунан билиһиннэрдэ.

Ол курдук, доруобуйа харыстабылыгар иһитиннэрэр-телекоммуникационнай техно­логиялары туһаныы туһунан Доруобуйа харыстабылын минис­тиэристибэтэ бэлэмнээбит сокуо­нун барылыгар Быра­быыталыстыба сөпсөһөрүн бил­­лэрдэ. Госдума доруобуйа харыстабылыгар кэмитиэтин чилиэнэ Николай Герасименко эппитинэн, докумуон сыл бүтүөр диэри ылыллыах тустаах.
Ыарыґахтары саҥалыы ааҕыахтара
Саҥа сүүрээннэртэн биир суолталаахтара – бу до­кумуонунан доруобуйа харыстабылын эйгэтигэр Бүт­түүн судаарыстыбаннай иһитиннэрэр тиһиги үөскэтии көрүллэр. Маннык дьаһал түмүгэр медицинскэй тэрилтэлэр уонна судаарыстыбаннай былаас уорганнарын хардарыта бииргэ үлэлээһиннэрэ тупсуоҕа, пацииеннар медицинскэй кар­талара электроннай көрүҥүнэн хааччыллыаҕа итиэннэ кэккэ ыарыыларынан федеральнай регистр оҥоһуллуоҕа.
— Эмтиир сыалтан наадалаах иһитиннэриини ханнык баҕарар медицинскэй тэрилтэттэн ылар кыаллыаҕа, — диэтэ ыам ыйын 11 к. бырабыыталыстыба мунньаҕар Дмитрий Медведев. — Атын поликлиникаҕа ыыттахтарына эбэтэр киһи, дьиэ кэргэн атын куоракка көһөр буоллаҕына, бэйэни кытта элбэх кумааҕыны илдьэ сылдьар наадата сүтүөҕэ. Кини ыарыытын историята барыта – анаалыстары, араас медицинскэй тэрилтэлэргэ чинчийии түмүктэрин кытта – хаһан баҕарар бырааска аһаҕас буолуоҕа. Маныаха, биллэн турар, быраас кистэлэҥин харыстыыр сыалтан дьаһаллар ылыллыах тустаахтар.
Саҥа система ыспыраап­калары уонна рецептэри электроннай докумуон көрүҥүнэн суруйар кыаҕы хааччыйара эмиэ кырата суох суолталаах.
— Ити ыарыһахха да, бырааска да, аптекаҕа атыылааччыга да табыгастаах, ол курдук, аптекаҕа рецепт электроннай көрүҥэ ыытыллар. Учуоттуурга, эми ханна ыытары, процедурнай кабинеттары хааччыйыыны былаанныыр судургу буолуоҕа, — диэн премьер этэр. – Ол эрээри анаан-минээн бэлиэтиэхпин баҕарабын, манна электроннай тэриллэринэн учуоттуурга ханнык да күһэйии суох буолуохтаах. Киһи уруккутун курдук рецептэр эбэтэр атын докумуоннар кумааҕы көрүҥнэрин туһанар баҕалаах буоллаҕына, киниэхэ оннук кыах баар.
Ону сэргэ сокуон бары­лыгар медицинскэй көмөнү телемедицинаны туһанан оҥорор кыах көрүллэр — манна ыарыһахтары ыраахтан көрүү-истии, ону сэргэ быраастар консультацияларын уонна кон­силиумнарын ыытыы туһунан этиллэр.
Быраастар уонна ыарыһахтар бэлэмнэр
Госдума доруобуйа харыста­былыгар кэмитиэтин чилиэнэ Александр Петров эрэллээхтик эппитинэн, медицина эйгэтэ уонна нэһилиэнньэ бу сокуон барылын ылыныыга номнуо бэлэмнэр.
Быраас уонна ыарыһах – быһа сибээс
— Бу докумуон нэһилиэнньэ доруобуйатын туругун туһунан иһитиннэриини түргэнник тиэр­дэр уонна кэккэ ыарыыларга федеральнай регистрдэри үөскэтэр кыаҕы хааччыйар, – диэн быһаарда дьокутаат “Парламент хаһыатыгар”. – Ону тэҥэ пациеннар ураты категорияларыгар федеральнай бюджекка төһө кээмэйдээх үбү угары чуолкайдык ааҕарга көмөлөөх буолуоҕа. Бүгүҥҥү күҥҥэ ити сыыппаралар регионнар барыллааһын иһитиннэриилэрин төрүтүгэр ааҕыллаллар. Ол түмүгэр баар ресурсалары муҥутуур көдьүүстээхтик туһанар кыах суох.

Оттон электроннай рецептэргэ көһүүгэ сыһыаннаан эттэххэ, парламентарий санаатынан, ити ньыма сымыйа бланкалар эргиирдэрин суох оҥорор кыахтаах. Петров санаппытынан, страховой эминэн хааччыйыы туһунан сокуон барылын дьүүллэһии былааннанар. Онно сабаҕаланарынан, пациент эми аптекаттан атыылаһар, оттон ол кэннэ эмп сыанатын толору эбэтэр сорох өттүн судаарыстыба толуйуохтаах.
Федерация Сэбиэтин социальнай политикаҕа кэми­тиэтин бэрэссэдээтэлин бастакы солбуйааччы Людмила Кононова санаатынан, сокуон барыла дойду медицинатын сайдыытын түргэтэтиэҕэ. «Федеральнай Мунньахха анал этиитигэр Владимир Путин икки сыл иһигэр үрдүк скоростаах Интернеккэ Россия бары балыыһаларын уонна поликлиникаларын холбуур наадалааҕын ыйбыта, – диэн санатта сенатор. – Онон ити докумуон нуормалара олоххо киириэхтэригэр уонна дойдуга медицина тииһимньилээх буолуутугар балаһыанньа тупсуоҕар олус эрэнэбин».
Маны сэргэ Кононова сокуон барылын билиҥҥи редакциятын ситэ оҥорор наадалааҕын ыйда.  «Фельдшер-акушер пууннарыгар (ФАП) телемедицинаны туһаныыга быраас уонна медицинскэй үлэһиттэр хардарыта бииргэ үлэлээһиннэрин туһунан чопчу суруллубатах, – диэн быһаарда сенатор. – Баҕар, ФАП-га анаан бу докумуоҥҥа эбиилэри ылынар наада буолуоҕа, эбэтэр сокуон суолталаах аакталар таһаарыллыахтарын сөп”.
Уопсастыба уонна министиэристибэ кі±µлээґини ійµµллэр
— Бу уларытыы, ким да өттүттэн утарсыыны көрсүө суоҕа дии саныыбын. Ол курдук, сыыппара үйэтигэр олорорбутунан, биһиги кумааҕы көрүҥүттэн электроннайдарга көһөр кыахтаахпыт уонна көһүөх да тустаахпыт, – диэн ааҕар Уопсастыбаннай палаата чилиэнэ Лидия Михеева. Маны сэргэ эксперт докумуоҥҥа сэрэхэдийэр түгэннэрдээх. «Физическэй сирэйдэр тус бэйэлэрин дааннайдара хайдах көмүскэллээх буолуоҕа сокуон барылыттан өйдөммөт, ол курдук, доруобуйа туругун туһунан сибидиэнньэлэр – бу киһи саамай тус кистэлэҥэ буолар”, – диэтэ кини.
• сокуон барыла •
Михаил Охлопков: Телемедицина туһунан сокуон наадалаах
Ыам ыйын 12 к. СИА-ҕа хоруйдууругар СӨ доруобуйа харыстабылыгар миниистирэ Михаил Охлопков телемедицина туһунан Россия бырабыыталыстыбата биґирээбит, ол кэннэ Госдума±а ыытыллыбыт сокуон барыла Саха сиригэр социальнай-экономическай суолтата улаханын бэлиэтээтэ.
Санатар буоллахха, бу сокуон барылыгар телемедицинскэй технологиялары туһанан, нэһилиэнньэҕэ медицинскэй көмөнү оҥоруу көрүллэр. Ол аата медицинскэй үлэһиттэр ыраахтан олорон, Интернет нөҥүө быраастарга, ыарыһахтарга консилиум, консультация ыытыахтарын сөп. Быраастар ону тэҥэ ыарыһахтар доруобуйаларын туругун кэтээн көрүүлэрэ, электроннай рецептэри уонна ыспыраапкалары суруйуулара кыаллыаҕа. Ону таһынан, сокуон барылыгар телевидениенэн кадрдары үөрэтии, биомониторирование, эпэрээссийэлэри көрдөрүү туһунан этиллэр.
Докумуону Россия Доруобуйа харыстабылыгар министиэ­ристибэтэ 2016 с. ахсынньыга киллэрбитэ. Биэдэмистибэ ону иһитиннэрэр технологияларга экспердэри кытта бэлэмнээбитэ.
Манна даҕатан эттэххэ, өрөспүүбүлүкэ туһааннаах министиэристибэтэ сокуону оҥорууга актыыбынайдык кыттар.
«Сокуон барылын Госдума көрүүтүгэр киллэриини биһиги региоммутугар уһулуччу суолталаах түгэнинэн ааҕабыт. Киэҥ, ыраах сирдээх-уоттаах, экстремальнай усулуобуйалардаах Саха сиригэр телемедицина ураты социальнай-экономическай суолталаах. Бастатан туран, оройуон уонна өрөспүүбүлүкэ эмтиир тэрилтэлэригэр айанныылларыгар сыллата кырата суох үбү ороскуоттуур улуустар олохтоохторугар”, — диэн бэлиэтээтэ Михаил Охлопков.
Иһитиннэрии уонна телемедицина көмөтүнэн консульта­циялары ыытыы таһымынан Саха сирэ дойду биэс бастыҥ субъегын кэккэтигэр киирэр. Билигин СӨ Доруобуйа харыстабылыгар министиэристибэтин иһинэн телемедицинаҕа бөлөх тэриллэн, өрөспүүбүлүкэҕэ ити хайысханы сайыннарыыга тирэх буолар докумуону оҥорууну түмүктээн эрэр.
Поделиться