434
26 октября 2018 в 17:34
Университекка — үбүлүөйдээх комсомольскай мунньах
Ил Түмэн Бэрэссэдээтэлин солбуйааччы Антонина Григорьева 2018 сыл алтынньы 24 к. М.К.Аммосов аатынан ХИФУ филологическай факультетыгар ЫБСЛКС 100 сылыгар аналлаах бэлиэ тэрээһиҥҥэ кытынна.
Бу бэлиэ түгэҥҥэ үбүлүөйдээх комсомольскай мунньаҕы саҥардан ыытыы ананна. Манна парламент вице-спикерин кытта факультет декана Галина Жондорова, выпускниктар, преподавателлэр уонна устудьуоннар кыттыыны ыллылар.
Мунньаҕы ыытыыга анаан Саха государственнай университетын (СГУ) комсомольскай былааҕа киллэрилиннэ. Көрсүһүү кыттыылаахтара хаһыаттар, хаартыскалар, кинигэлэр быыстапкаларын бэлэмнээбиттэр, бэйэлэрин комсомольскай үлэлэрин ахтан аастылар.
Үбүлүөйдээх мунньах бэрэссэдээтэлэ Светлана Петрова иһитиннэрбитинэн, бүгүҥҥү күҥҥэ филологическай факультекка үлэлиир үгүс выпускниктар уонна преподавателлэр Саха сирин комсомолун лидердэрэ уонна актыбыыстара этилэр. “Биһиги комсомол кэккэтигэр сылдьыбыппытынан киэн туттабыт”, — диэтэ кини.
Факультет декана Галина Жондорова филологическай факультет комсомольскай тэрилтэтин историятын кэпсээтэ, ол курдук, 1935 с. Дьокуускайдааҕы педагогическай институт састаабыгар нуучча тылын уонна литературатын учууталларын бэлэмниир салаа аһыллыаҕыттан комсомол тэрилтэтэ үлэлээн барбыта. Салаа бастакы выпускниктара үөрэҕэ суох буолууну суох оҥорор этэрээттэргэ суруйтараллара, сырдатар үлэнэн дьарыктаналлара. Аҕа дойду Улуу сэриитин сылларыгар үгүс устудьуоннар фроҥҥа барбыттара. Филолог-комсомоллар 60-70-с сылларга устудьуоннар тутар этэрээттэрин хамсааһыныгар көхтөөхтүк кыттыбыттара. Оччотооҕу тутар этэрээттэр комиссардара Светлана Желобцова уонна Марфа Тарабукина бүгүн факультекка преподавателинэн үлэлииллэр.
Комсомоллар мэлдьи инники кирбиигэ сылдьаллара. Бастыҥ актыбыыстар Ленинскэй стипендия лауреатын аатын сүгэр чиэскэ тиксэллэрэ. Устудьуоннар ити саамай үрдүкү наҕараадалара 1960 сылга, В.И.Ленин төрөөбүтэ 90 сылынан сибээстээн олохтоммута. Историко-филологическай факультет бастакы ленинскэй стипендиаттарыттан биирдэстэринэн Ил Түмэн Бэрэссэдээтэлин солбуйааччыта Антонина Григорьева буолар.
Өрөспүүбүлүкэ парламенын вице-спикерэ бу үбүлүөйдээх тэрээһиҥҥэ ыҥырбыттарын иһин факультет аатыгар махталы тиэртэ уонна бэйэтин преподавателлэрин кытта көрсүһэриттэн үөрэрин биллэрдэ.
«Бу үбүлүөй – биһиги судаарыстыбабыт историятыгар, Россияҕа да, кини тас өттүгэр да мөлүйүөнүнэн дьон олоҕор суолталаах дата. Комсомольскай эдэр саастарын туһунан ахтыы биллиилээх учуонайдары уонна общественнай деятеллэри, тэрилтэлэр салайааччыларын уонна айар идэлээхтэри, ветераннары түмэр. Комсомол – бу политика эрэ буолбатах, бу эрэллээх доҕордуу сыһыан уонна таптал, устудьуон сылларбыт уонна айан романтиката, бу уопсай сыаллар уонна ыра санаалар, оттон саамай сүрүнэ – Аҕа дойду дьылҕатыгар бэйэ кыттыыта, дьиҥнээх дьыаланан уонна үлэҕэ кыайыыларынан дойдуга туһалаах буоларга дьулуһуу. Комсомол бастыҥ бэрэстэбиитэллэрэ өрүү инникилэр этэ, саҥа куораттары уонна бөһүөлэктэри туталлара, Амма кырыс сирин туһаҕа таһаарбыттара, БАМ-ы туппуттара, тутар этэрээттэр хамсааһыннарыгар көхтөөхтүк кыттыбыттара. Инникитин да ЫБСЛКС кэм-кэрдии тургутуутун ааспыт үгэстэрэ аныгы ыччат уопсастыбаннай тэрилтэлэрин үлэтигэр туһалаах буолуохтара диэн эрэнэбин. Биһиги ыччат политикатын туһунан этэрбитигэр, манна кэлим экономическай, социальнай боппуруостары, демография, наука, үөрэх, олорор дьиэ политикатын проблемаларын көрөбүт…
Эһиги, бүгүҥҥү устудьуоннар, биһиги өрөспүүбүлүкэбитигэр, дойдуга национальнай бырайыактары олоххо киллэриигэ сүрүн күүһүнэн буолуоххут. Бу киһи хапытаалыгар инвестицияҕа туһуланар стратегияны салҕааһын буолар. Ити туһунан биһиги 2020 сылга диэри дойду уһун болдьохтоох сайдыытын Концепциятыгар эппиппит. Бүгүн 15, 20, 30 саастаах дьон 40-гэр Россия сайдыытын былааннарын уонна бырайыактарын олоххо киллэриигэ, гражданскай уопсастыбаны бөҕөргөтүүгэ сүрүн дьайыыны оҥорооччуларынан буолуохтара. Ыччаппыт билиитэ-көрүүтэ, эрчимэ, дьулуура, бэйэҕэ эрэллээх буолуута кини бэйэтин интеллектуальнай, үлэһит уонна айар кыаҕын арыйарыгар, олоххо улахан ситиһиилэнэригэр көмөлөһүөхтэрэ диэн эрэнэбин»,— диэн баҕа санаатын тиэртэ Антонина Григорьева.
Кини аныгы ыччаты комсомолецтартан холобур ыларга уонна университет, өрөспүүбүлүкэ уопсастыбаннай олоҕор актыыбынайдык кыттарга ыҥырда. «Бүгүн өрөспүүбүлүкэҕэ актыыбынай, кэскиллээх эдэр дьону өйөөһүҥҥэ судаарыстыбаннай бырагыраамалар үлэлииллэр. Онно кыттыҥ. Эһиги эрчимҥит, билиигит, бэйэҕэ эрэлгит интеллектуальнай, айар, уопсастыбаннай үлэҕэ кыаххытын олоххо киллэрэргэ көмөлөһүөхтэрэ диэн эрэнэбин»,— диэн бэлиэтээтэ парламент вице-спикерэ.
