Бүлүүгэ депутаттар мөккүөрдэрэ салҕанар

Бүлүү оройуоннааҕы Сэбиэтин депуттара номнуо 1,5 сыл тухары салҕанар бэйэ-бэйэлэрин кытта өйдөспөт сыһыаннара оройуон Сэбиэтин үлэтин атахтыыр. Бүппэт мөккүөрдэр, утарыта санаалар, суут инстанцияларыгар быһаартарыы түмүгэр Саха сирин Ил Дархана Е.Борисов Бүлүү улууһун депутаттарын оройуоннааҕы Сэбиэтин ыһар туһунан сокуон барылын Ил Түмэҥҥэ киллэрбитэ. Парламентарийдар сокуон барылын чугастааҕы кэмҥэ, сэтинньи 26-27 күннэригэр ыытыллар XIX уочараттаах пленарнай мунньахха көрөргө былаанныыллар. Онон, быһаарыы ылыллыан иннинэ, Ил Түмэн олохтоох салайыныы боппуруостарыгар сис кэмитиэтин бэрэссэдээтэлэ Василий Местников салайааччылаах оробуочай хамыыһыйа миэстэтигэр уустук балаһыанньаны билсэ Бүлүү улууһугар тиийдэ.

Киэһэ хойут да буоллар, норуот депутаттарын кытта көрсүһэ «Алгыс» кииҥҥэ 230-ча киһи муһунна. Үс чаас уһаабыт мунньахха барыта 30-тан тахса киһи тыл эттэ. Кинилэртэн үгүстэрэ билигин үлэлиир депутаттар Сэбиэттэрин хаалларар баҕалаахтар. Көрсүһүүгэ хас биирдии өрүт бэйэтин кырдьыгын эрдээхтик турууласта. Утарыта турсааччылар, нэһилиэнньэ санааларын истэн баран, Ил Түмэн депутаттара олохтоох суолталаах боппуруостар муниципальнай тэриллии иһигэр быһаарыллыахтаахтарын бэлиэтээтилэр.
Хомойуох иһин, Бүлүү улууһугар үөскээбит балаһыанньа муниципалитет чэрчитин тас өттүгэр таҕыста, онон билигин оройуоннааҕы Сэбиэти ыһар эбэтэр хаалларар туһунан быһаарыыны Саха сирин бар дьонун депутаттара ылыахтаахтар. Ил Түмэн Хонтуруоллуур кэмитиэтин бэрэссэдээтэлэ Александр Уаров оробуочай хамыыһыйа өссө төгүл киирбит суруктары барытын сиһилии үөрэтиэҕин, хас биирдии этиини ырытыаҕын, дьүүллэһиэҕин бэлиэтээтэ. «Ил Түмэн бюджекка кэмитиэтигэр үгүс сыл үлэлээбит киһи быһыытынан эттэхпинэ, эһиги норуот депутаттарын ыһар туһунан көҕүлээһиҥҥитинэн бириэмэни эрэ сүүйтэрэҕит. Бюджеты хойутаан ыллаххытына, ону толорууга бириэмэни куоттараҕыт. Баһылык уонна депутаттар оройуоннааҕы сэбиэттэрэ төрөөбүт улуустарын уйгутун туһугар сүбэлэһэн бииргэ үлэлиэхтээхтэр», – диэн бэлиэтээтэ Александр Сергеевич. Итинник санааны атын депутаттар эмиэ тутуһаллар. Дмитрий Саввин: «Эһиги бэйэ-бэйэҕитин истиспэт буолбуккут диэн миэхэ санаа үөскээтэ. Хас биирдии өрүт, атын өрүт этиилэрин аахсыбакка, бэйэтин көрүүтүн эрэ туруорсар. Оройуон баһылыга, норуот депутаттара – бу нэһилиэнньэ быыбардаабыт дьоно буолалларын өйдүөхтээххит. Кинилэри эһиги бэйэҕит талбыккыт. Эһиги боппуруоскутун таһыттан ким да быһаарыа суоҕа. Эһиги бэйэҕит быһаарыахтааххыт. Тыл-тылга киирсэн сүбэнэн үлэҕитин саҕалыахтааххыт», – диэтэ. Депутаттар оройуоннааҕы Сэбиэттэрэ үс ый «үлэлээбэтэх» кэмигэр улууска биир да тэрилтэ бэйэтин үлэтин тохтоппотоҕун, үлэһиттэр хамнастара тардыллыбатаҕын туһунан парламентарий Петр Аммосов сиэрдээхтик бэлиэтээтэ. «Бүгүн итиннэ сыһыаннаах сэмэни-суҥханы мин биири да истибэтим. Манна ордук норуот итэҕэллээхтэрэ сиэр-майгы, этика өттүнэн сыһыаннаһыыларын боппуруоһугар болҕомтону ууруохха наада», — диэтэ Петр Аммосов.

Василий Местников: «Бюджеты ылыныы, нолуогу түһэрии, бас билиини тыырсыы, хас биирдии нэһилиэк социальнай-экономическай сайдыыта, муниципальнай чунуобунньуктар үлэлэригэр хонтуруол – бу барыта оройуон сэбиэтин депутата оҥорор үлэтэ. Ити быһыыгытынан бэйэҕитигэр куһаҕаны оҥостоҕут. Үгүс боппуруостар быһаарыллыбакка хаалаллар, сессия мунньаҕын саалатыттан тахсан, эһиги улуус уопсай сайдыытын туормастыыгыт. Мөккүөрдэр оройуон сессиятын кэмигэр быһаарыллыах тустаахтар. Ханнык баҕарар боппуруоска сөбүлэһиини ситиһэн, үөскээбит балаһыанньаттан тахсар ньыманы булуохха наада».

Марфа Филиппова: «Ил Түмэн XIX сессиятыгар биһиги бу боппуруоһу булгуччу көрүөхпүт уонна быһаарыы ылыахпыт. Биһиги ыһар эбэтэр хайдах баарынан хаалларар туһунан эһиэхэ ыйыы-кэрдии оҥорбоппут. Онуоха анаан суут быһаарыыта баар буолуоҕа. Мин боппуруос сиэрдээхтик быһаарыллыахтаах диэн ааҕабын».
Ити икки ардыгар Бүлүү улууһун дьаһалтата Ил Түмэн спикерэ А.Жирковка сурук бэлэмнээбит. Онно сурулларынан, оройуон сэбиэтин быыбара 2016 сыллааҕы бюджет ылыллыан иннинэ буолуохтаах, о.э. 2016 сыл тохсунньутугар быыбардары ыытар туһунан биллэрэн, номнуо олунньу бүтүүтэ оройуон сэбиэтигэр быыбардары ыытар туһугар, сэтинньигэ депутаттар оройуоннааҕы сэбиэттэрин ыһар туһунан сокуону ылыныахха наада. «Биһиги ааҕарбытынан, саҥа талыллыбыт депутаттар бюджеты бэйэлэрэ оҥоруохтара, сүрүн туһаайыыларын билсиэхтэрэ, бюджеты толоруу хаамыытыгар ханнык объектарга, тэрээһиннэргэ үп көрүллэрин, ханнык сыалга үп булуллуохтааҕын, ханна резервэлэр баалларын уо.д.а. туһунан билиэхтэрэ турдаҕа, онон салгыы таһаарыылаах үлэни хааччыйар сыалтан, ол эбэтэр 2016 сыллааҕы бюджеты саҥа депутаттар корпустара ылыныахтаах», – диэн сурукка этиллэр.
Ил Түмэн оробуочай хамыыһыйата алтынньы 29 к. Бүлүү улууһун депутаттарын уочарата суох сессиятыгар кыттан, олохтоох депутаттар санааларын истиэҕэ.

Татьяна ВАСИЛЬЕВА.