935

07 августа 2015 в 13:45

Гос-сулууспалаахтары үлэлиир көмпүүтэрдэриттэн социальнай ситимнэргэ киирэллэрин бобуохтарын сөп

“Известиялар” даан­найдарынан, Рос­сияҕа ис судаа­рыс­тыбаннай ситимнэр кут­тала суох буолууларын күүһүрдэр сыалтан, чунуобунньуктар уонна сулууспалаахтар үлэлиир көмпүүтэрдэриттэн араас социальнай ситимнэри туһаналларын бобор сокуон барыла ылыллыан сөп. Докумуону оҥоруу саҕаламмытын туһунан Госдума информационнай политикаҕа кэмитиэтин бэрэссэдээтэлин солбуйааччы Вадим Деньгин иһитиннэрбитэ.

Социальнай ситимнэр уон­на килийиэннэр (анал программалар уонна сыһыарыылар) үгүстэрэ дойдуга буолбакка тас дойдуларга оҥоһуллубуттарын, онон, бэл, программа таһымыгар Россияны утары туһаныаллыахтарын сөбүн өйдүүр наадалаах, — диэн быһаарар депутат. Кини этэ­ри­нэн, маннык сокуон барыла билиҥҥи кэмҥэ оҥоһулла сылдьар, күһүн парламент көрүүтүгэр бэриллиэҕэ.

Судаарыстыбаннай сулууспалаахтарга үлэлиир көмпүүтэрдэриттэн социальнай ситимнэргэ кэпсэтэр наадата суох. Бары тустаах сорудахтаахтар, эбээһинэстээхтэр, онон бириэмэни халтай ыыппат уонна иһинээҕи сеттэргэ куттал суох буолуутун хааччыйар инниттэн итинник сервистэринэн туһанары бобор туһунан этии олохтоох. Биллэн туран, блокировка социальнай ситимнэр нөҥүө нэһилиэнньэни кытта алтыһар чунуобунньуктары таарыйыа суохтаах, — диэн хос быһаарар.

Деньгин бэлиэтииринэн, социальнай ситимнэр нөҥүө ис ситимнэр кистэлэҥ иһитиннэ­рилэрин алдьатыы уонна ылыы ньымата Россияны утары инфор­мационнай сэрии кэмигэр туһаныллыахтарын сөп.

Маннык сэрии номнуо бара турарын туһунан уонна АХШ номнуо бэйэтин ком­муникацияларын харыстааһыҥҥа миэрэлэри ылынан эрэрин туһунан FireEye Америкатааҕы чин­чийэр хампаанньа от ыйы­нааҕы отчуотугар таһаар­быт. Хампаанньа Россия хакердарын АХШ бэрэсэдьиэнин официальнай резиденциятын – Үрүҥ дьиэ көмпүүтэрин ситимин атаакалааһыҥҥа уонна алдьатыыга буруйдаабыта. FireEye бэрэстэбиитэллэрэ Россия үрдүк квалификациялаах программистара Twitter уонна GitHub социальнай сервистэр трафиктарыгар буортуну аҕалара коду сокрытие иһин анал алгоритмнары туһаммыттар диэн этэллэр.

Деньгин кэллиэгэтэ Алексей Казаков парламентарий этиитин өйөөтө. Кини судаарыстыбаннай сулууспалаахтар эппиэти­нэстэрин өйдүөхтээхтэр диэн саныыр. Хас биирдии былааска барар киһи, депутат да буоллун эбэтэр чунуобунньук да буоллун, ханнык эрэ хааччахтааһыннары ылынарга бэлэм буолуохтаах. Чунуобунньуктар араас кистэ­лэҥнэри билэ-көрө сылдьаллар эбээт, — диэн бэлиэтиир депутат.

Госдума информационнай политикаҕа, инфомационнай техно­логияларга уонна сибээс­тэргэ кэмитиэтин бэрэссэдээтэлэ Леонид Левин быйыл маннык миэрэлэр ылыллаллара уонна сокуоҥҥа саҥаны киллэриилэр судаа­рыстыбаннай көмпүүтэрдэр куттала суох буолууларын хаач­чыйыахтара диэн ааҕар.

— Бүтэһик сылга биһиги икки сокуону ылынныбыт (судаа­рыстыбаннай сервердэри Россияҕа көһөрүү, тус дааннайдары харыстааһын). Үлэ манан тохтоон хаалбатыгар, президент судаарыстыбаннай тэрилтэлэргэ туспа интернет ситимин олохтуур туһунан сорудах биэрбитигэр болҕомтону ууруохпун баҕарабын. Биһиги чунуобунньуктар гражданнары кытта алтыһар кыахтарын хаач­чахтыа суохтаахпыт. Тоҕо диэтэр, депутаттар да, толоруулаах былаас уорганнарын бэрэстэ­биитэллэрэ да, бары дойдубут граж­дан­нарыгар анаан үлэ­лииллэр.

http://izvestia.ru/ саайтан.

Поделиться