Нэһилиэнньэ дьүүллэһиигэ көхтөөхтүк кыттар

2015 с. сааскы сессиятын кэмигэр Ил Түмэн общественнай приемнайыгар 4348 сурук, докумуон киирбитэ.

Онтон сүрүн өттүн ылаллар:
– РФ Президениттэн кэлбит федеральнай сокуоннар, ыйаахтар, дьаһаллар;
– РФ Федеральнай Мунньаҕын Федерация Сэбиэтиттэн матырыйааллар;
– РФ ФМ Госдуматыттан федеральнай сокуоннар барылларын туһунан боротокуоллартан быһа тардыылар;
– РФ субъектарын сокуону оҥорор уорганнарын көҕүлээһиннэрэ уонна туруорсуулара;
– СӨ Президенин суруктара уонна дьаһаллара;
– СӨ Бырабыыталыстыбатыттан сокуону көҕүлээһиннэр, сокуоннар барыллара, уураахтар;
– СӨ араас министиэристибэлэриттэн уонна биэдэмистибэлэриттэн матырыйааллар;
– СӨ муниципальнай тэриллиилэриттэн кэлбит суруктар уонна туруорсуулар.

Ил Түмэн Бэрэссэдээтэлэ А.Н.Жирков «2014 сыл күһүҥҥү сессиятын уонна 2015 с. сааскы сессиятын кэмигэр Саха Өрөспүүбүлүкэтин Судаарыстыбаннай Мунньаҕар (Ил Түмэҥҥэ) гражданнары тус приемнааһын туһунан» дьаһалын быһыытынан өрөспүүбүлүкэ народнай депутаттара гражданнары кытта көрсүүлэрэ кэмиттэн кэмигэр тэриллэр уонна ыытыллар.
2015 с. сааскы сессиятын кэмигэр парламент салалтата, сис кэмитиэттэр бэрэссэдээтэллэрэ 42 тус көрсүүнү ыыттылар, онно 190 киһи кэлэ сырытта, 271 киһини кытта депутаттар графигы таһынан көрүстүлэр. Ону таһынан депутаттар өрөспүүбүлүкэ оройуоннарыгар уонна куораттарыгар оробуочай сырыыларын кэмигэр гражданнары приемнаабыттара.
Бу кэмҥэ парламент салалтатын уонна сис кэмитиэттэр бэрэссэдээтэллэрин аадырыһыгар 1129 суругунан уонна тылынан этии киирдэ, интернет-приемнай нөҥүө – 52. Ил Түмэҥҥэ этии килэрбит дьонтон аҥаардарыттан ордуга тыа сирин олохтоохторо буолаллар. Этиилэр уопсай ахсааннарыттан 15% гражданнар чэпчэтиинэн туһанар категорияларыттан киирбит.
Бу этиилэр өрөспүүбүлүкэ бары куораттарыттан уонна оройуоннарыттан киирдилэр. Саамай элбэх этиини Дьокуускайтан, Үөһээ Бүлүү, Мэҥэ-Хаҥалас, Ньурба, Сунтаар, Уус-Алдан, Хаҥалас улуустарыттан ыыппыттар.

Социальнай хааччыйыы уонна доруобуйа харыстабылын боппуруостарыгар ордук чаастатык Дьокуускай к., Сунтаар, Ньурба, Мииринэй, Хаҥалас улуустарын (оройуоннарын) олохтоохторо туруорсаллар; үлэ уонна хамнас боппуруостарыгар – Дьокуускай, Ньурба, Үөһээ Бүлүү, Томпо, Хаҥалас, Мэҥэ-Хаҥалас улуустарыттан (оройуоннарыттан); тыа хаһаайыстыбатын боппуруостарыгар – Мэҥэ-Хаҥалас, Сунтаар, Чурапчы улуустарын уонна Дьокуускай к. олохтоохторо; үөрэх боппуруостарыгар – Ньурба, Уус-Алдан, Сунтаар, Мэҥэ-Хаҥалас улуустарын, Дьокуускай олохтоохторо; олорор дьиэ боппуруостарыгар – Дьокуускай куорат, Алдан, Мииринэй оройуоннарын, Ньурба, Хаҥалас, Үөһээ Бүлүү, Томпо улуустарын нэһилиэнньэтэ; тутуу боппуруостарыгар – Мэҥэ-Хаҥалас, Сунтаар, Таатта улуустарын уонна Дьокуускай олохтоохторо; дьиэ-уот коммунальнай хаһаайыстыба кыһалҕаларыгар – Дьокуускай к., Алдан, Мииринэй оройуоннарыттан; наука, культура, спорт боппуруостарыгар Дьокуускай, Ньурба, Уус-Алдан, Алдан, Сунтаар улуустарын (оройуоннарын) олохтоохторо туруорсаллар; сокуону оҥоруу үлэтигэр ордук элбэх сурук Горнай, Чурапчы, Усуйаана улуустарыттан (оройуоннарыттан), Дьокуускай куораттан киирдэ.

2014 с. туһааннаах кэмин кытта тэҥнээтэххэ, сокуону оҥо­руу, юстиция, үөрэх, наука уонна культура, физкультура уонна спорт, социальнай хааччыйыы уонна доруобуйа харыстабылын, айылҕаны туһаныы уонна экология боппуруостарыгар суруктар ахсааннара улаатта.

Өрөспүүбүлүкэ олохтоохторо сокуоннар барылларын дьүүллэһиигэ көхтөөхтүк кытталлар, билигин үлэлиир сокуоннарга бэйэлэрин санааларын этэллэр. Ол курдук, сааскы сессия кэмигэр парламент сокуону оҥорор үлэтин кытта сибээстээх 201 этии киирдэ (ааспыт сыл туһааннаах кэмигэр – 87).

Бары киирбит суруктар, этиилэр салгыы үлэни ыытыыга анаан сис кэмитиэттэргэ уонна хамыыһыйаларга тиэрдиллибиттэрэ.