Алена Атласова: “Оҕо аймахха уонна дьиэ кэргэҥҥэ туһуламмыт үлэбит уопутуттан”

Алена Николаевна бу далаа­һыннаах тэрээһиҥҥэ хайдах кыттан кэлбитин туһунан санаа­тын үллэһиннэ. Кини өрөспүү­бүлүкэбитигэр оҕо аймахха уонна оҕолоох дьиэ кэргэҥҥэ оҥоһуллар судаарыстыбаннай көмөлөр тустарынан билиһиннэрбит. “Пленарнай мунньахха уопсайа 32 регионтан кыттыбыттара. Дойдубут регионнарыгар оҕо аймах туруктаах буоларыгар уонна дьиэ кэргэҥҥэ социальнай өйөбүл дьаһалларын туһунан кэпсэтии, дьүүллэһии, уопут атастаһыыта буолла”, — диэн кэпсээтэ.
Ол курдук, Алена Николаевна пленарнай мунньах бастакы күнүгэр оҥорбут иһитиннэриитигэр өрөспүүбүлүкэбитигэр оҕолоох дьиэ кэргэни уонна оҕо аймаҕы өйүүр бэлиитикэ сүрүн өрүттэригэр тохтообут. “Саха сирэ демографическай балаһыанньатынан Уһук Илиҥҥэ биир үчүгэй көрдөрүүлээҕинэн биллэр. Бырабыыталыстыбабыт көдьүүстээх үлэтин түмүгэ маныаха оруоллаах. Холобур, биһиги өрөспүүбүлүкэбитигэр өссө 90-с сыллар кирбиилэригэр оҕо аймах уонна дьиэ кэргэн балаһыанньатыгар улахан болҕомто ууруллубута. Бастакы президеммит Михаил Николаев ыйааҕынан Дьиэ кэргэн уонна оҕо аймах дьыалаларыгар бүтүн кэмитиэт тэриллибитэ. Онно бастакы салайааччынан Анастасия Божедонова буолбута. Ол саҕаттан дьиэ кэргэн уонна оҕо аймах олоҕун хаачыстыбатын тупсарарга судаарыстыба таһымыгар улахан болҕомто ууруллан үлэ барбыта. Ол кэмҥэ уопсастыба өмүттэн, мунар-тэнэр кэмигэр Михаил Николаев духуобунас суолтатын өйдөөн туран, 1992 сыллаахха Муусука үрдүкү оскуолатын тэрийбитэ, ол үтүө дьаһал үнүгэһэ киэҥник тарҕанан, төһөлөөх элбэх ыччат талаанын арыйбыта буолуой? Иккис кэрэхсэнэр социальнай бырайыак – “Азия оҕолоро” норуоттар икки ардыларынааҕы спортивнай оонньуулар. 1996 сылтан 2016 сылга диэри оонньууларга 30-тан тахса араас дойдуттан 11 тыһыынчаттан тахса оҕо кытынна. Оҕолор спортка дьулуһууларын өссө үрдүк таһымҥа таһаарбыт тэрээһин буолар. Үгүс социальнай, спортивнай эбийиэктэр тутулланнар, билигин оҕолорго анаан үлэлии тураллар. Итиэннэ үсүһүнэн, 1998 сыллаахха Медицинэ национальнай киинэ аһыллыбыта. Ол иһинэн Ийэ уонна оҕо көмүскэлин киинэ үлэлиир уонна биир саамай аныгы технологиялаах, үрдүк көрдөрүүлээх бастыҥ эмп-томп тэрилтэтинэн буолар. Онон бу үс социальнай инфраструктурнай бырайыак оҕо олоҕун хаачыстыбата тупсарыгар сүрүн оруоллаах буолбуттара”, — диэн кини кэпсээтэ.
Норуот депутата маны таһынан билиҥҥи кэмҥэ ыытыллар үлэ-хамнас туһунан кэпсээбит. Ол курдук, Ил Дархан Айсен Николаев Саха Өрөспүүбүлүкэтин социальнай уонна экономическай сайдыытын саҕахтарын туһунан докумуонугар үөрэхтээһиҥҥэ улахан болҕомто уурбутун бэлиэтээбит. Оскуолаҕа биир сменанан үөрэнии, үөрэх тэрилтэлэрин базаларын аныгы олоххо эппиэттиир курдук хааччыйыы, оҕо саадыгар дьааһыла бөлөҕүн арыйыы боппуруостарыгар, о.д.а. тохтообут. Төрөппүт эппиэтинэстээх буоларын хааччыйар сокуон биһиги өрөспүүбүлүкэбитигэр эрэ үлэлиир. 2016 сыллаахха ылыныллыбыт “Эппиэтинэстээх төрөппүт туһунан” Саха Өрөспүүбүлүкэтин сокуонун кыттааччылар сэргии истибиттэр уонна үгүс ыйытык киирбит.
Алена Атласова “Праздник жизни” диэн аһымал фонданы тэрийбитэ, фондатын өр кэмҥэ салайбыт киһи буоларын быһыытынан, пленарнай мунньах кэнниттэн иккис күнүгэр ыытыллыбыт “төгүрүк остуолга” бэйэтин уопутуттан кэпсээбит. “Сэттэ “төгүрүк остуол” буолла. Мин судаарыстыба уонна коммерческайа суох уопсастыбаннай тэрилтэлэр бииргэ үлэлэһэр кыахтарын туһунан боппуруоска санаабын эттим. Социальнай боппуруостарынан хайысхаланан үлэлиир уопсастыбаннай тэрилтэлэр оҕо аймах уонна дьиэ кэргэн олоҕун хаачыстыбатын тупсарарга туһаайыллыбыт судаарыстыба бэлиитикэтигэр кыттыһаллара тоҕоостооҕор тохтоотум. Кэпсэтиигэ балыыһаҕа сытар оҕо үөрэнэр быраабын, инклюзивнай үөрэх, оскуолаларга медицинскэй кабинет булгуччу баар буолуохтааҕын, оскуолаҕа бэриллэр ас хаачыстыбатын, ыраас уу тиэмэлэрэ таарылыннылар. Бу боппуруостарынан биһиги кэмитиэппит — Ил Түмэн оҕо аймах уонна дьиэ кэргэн дьыалаларыгар сис кэмитиэтэ дьарыктанар соруктаах”, — диэн Алена Николаевна түмүктээтэ.